ALKAL? METALLERNED?R

ALKAL? METALLERNED?R

ALKAL? METALLER 
AL?FAT?K B?LE??KLER Alifatik bile?ikler benzin, do?al gaz (metan), tereya?, ?eker, et gibi çok çe?itli ürünlerde bulunan aç?k zincirli organik bile?iklerdir. Bu bile?ikler, genellikle hidrojen, oksijen ve azotla, bazen de öteki elementlerle birle?mi? karbon içerirler. Bunlar, metan (CH4) gibi yahu gazlardan PROTE?N'ler gibi büyük ve karma??k bile?iklere kadar geni? bir dizi olu?tururlar. Karbon, hidrojen, oksijen ve azottan ba?ka kükürt ve fosfor da içerirler. Organik bile?ikler, önceleri, kat? ya?larla ya da AROMAT?K s?v? ya?lar ve baharatlarla ilintili olu?lar?na,göre iki ana gruba ayr?l?rlard?. Bitkilere güzel kokular?n? veren aromatik s?v? ya?lar çiçeklerde, meyvelerde , yapraklarda, gövdede ve bazen kerestede bulunur. Bu iki ana grup, kat? ya?lar ya da alifatik le?ikler i(yunancada aleiphar, «kat? ya?» demektir) ve aromatik bile?ikler ad?yla° bilinirdi. Organik bile?iklerle ilgili bilgiler geli?tikçe, daha gerçekci s?n?flama sistemleri olu?turuldu. Buna göre organik bile?ikleri 4 ana gruba ay?rabiliriz.

Bu gruplar alifatik, alisiklik, aromatik (burada, benzen türevleri) ve heterosiklik bile?iklerdir, Alif atik bile?ikler, kendi aralar?nda benzer özellikler Evde kullan?lan araç ve ürünlerin ço?u, alifatik bile?iklerdir. 1) Yün (keratin,ad? verilen bir protein türü); 2) esans (baz? tatl?lara çe?ni vermek için kullan?l?r); 3) bezir ya?? (keten tohumu ya??); 4) fasulye ( karbon hidrat ve protein içerir ) ; 5) ispirto; 6) zeytinya??; 7) sirke (asetik asit içerir); 8) aseton (keton türünden çözücü); 9) sabun; 10) parfüm; 11) çakmak gaz?; 12) butan gaz?; 13) peynir (#39;den fazla protein ve ya? içerir); 14) et (peynire benzer miktarlarda protein ve ya?) ;15) melamin formaldehit plastikleri; 16) ni?asta (karbonhidrat) ve 17) ?eker (karbonhidrat), ta??yan çe?itli gruplara da ayr?labilirler. Buna göre, alifatik bile?ikler ?u gruplar? kapsar: H?DROKARBON'lar, ALKOL'ler, ALDEH?T'ler, eter'ler, KARBOKS?LL? AS?TLER, AM?NLER, ester'ler, KARBONH?DRATLAR, AM?NO AS?TLER ve PROTE?N'ler. 
 
Alkali metaller PER?YOD?K Ç?ZELGE'nin A grubunda bulunan ELEMENT'lerdir. Artan atom a??rl?klar?na göre, s?ras?yla, lityum (Li), SODYUM (Na), potasyum (K), rubidyum (Rb), slezyum (Cs) ve fransiyum (Fr) bu gruba girer. Grubun en önemli elementleri, sodyum ve potasyumdur. Alkali metaller gümü? parlakl???nda ve son derece hafiftir. Lityum, özgül a??rl??? (suya göre yo?unlu?u) en hafif olan kat? elementtir (0,534)—Ozgül a??rl??? 1,87 olan sezyum ise, grubun en a??r elementidir. Alkali metaller b?çakla kolayl?kla kesilebilecek yumu?akl?ktad?r. Is? ve elektri?i iyi iletirler. Kolayl?kla erir ve oldukça dü?ük s?cakl?klarda buharla?arak iki atomlu gaz molekülleri olu?tururlar. Bu metaller son derece etkin olduklar?ndan do?ada serbest halde bulunamazlar. Öyle ki, su ile bile ?iddetli bir tepkimeye girerek hidrojen aç??a ç?kar?r ve hidroksit olu?tururlar. Sezyum nemli havada bile patlayarak tutu?ur. Bu nedenle alkali metaller, parafin (Kerosen) alt?nda saklan?r. 
Etkinliklerinin nedeni,metal atomundaki ELEKTRON'lardan birinin kolayl?kla koparak, atomun tek pozitif yüklü ?YON durumuna geçmesidir. Böylece, negatif yüklü öteki element iyonlar? taraf?ndan kuvvetle çekilirler. Alkali metallerin tuzlar?, suda kolayl?kla çözülebilirler ama, kendilerini olu?turan saf elementlere ayr?lmalar? oldukça zoruur. Normal ELEKTROL?Z'de su kullanma zorunlu?u oldu?u için, alkali metallerin bu yöntemle elde edilmesi olanaks?zd?r. Bu nedenle, eritilerek s?v?la?t?r?lm?? bile?ikler elektroliz edilirler. Elektrolizde c?va da kullan?labilir. Ancak bu durumda> metal ya amalgam olarak ya da c?va içinde çözünmü? olarak elde edilir. Kolayl?kla elektron verme e?ilimlerinden dolay? bu metallerden, cam üzerine ince bir film halinde sürülerek, FOTOSEL'lerde TELEV?ZYON kamera tüplerinde yararlan?r. 

Lityum (Li), grubun en hafif elementidir. Baz? özellikleri bak?m?ndan periyodik sistemin ikinci grubundaki TOPRAK ALKAL? METALLER?'ne benzer. Karbonat ve fosf atlar? suda biraz çözünür. Lityum sabunlar?, örne?in Lityum stearat, gres ya?lar?n?n kat?la?t?r?lmas?nda, jelle?tirici olarak kullan?l?r. Meteoroloji balonlar?n?n doldurulmas?nda kullan?lan hidrojen gaz?, lityum hidrürden elde edilir: LiH H2O LiOH 112 lityum + su lityum hidrojen hidrür hidroksit Bir cilalanm?? spodumen mineral kristali. Lityum içeren alilminyum sililcal kompleksi oldu?u için, Lityum elde etmede kullan?l?r. 
Lityum ?s?t?ld???nda belli dalga boyunda, kendine özgü bir ???k yayar. Bu nedenle i?aret f i?eklerin de kullan?l?r. Kimyasal lcar???ma _küçük bir miktar lttyum nitrat tuzu kat?l?rsa, parlak k?rm?z? bir renk olu?ur. (solda) Potas kostik (KOH) üreten modern bir tesis (?srail). tut gölü kenar?na .y???lm?? olan potasyum klorürün sulu çözeltisi elektroliz edilir ve buharla?t?rmayla kat? potas kostik. elde edilir. I?areti fi?eklerinde k?rm?z? renk verici olarak lityum tuzlar? kullan?l?r. T?p alan?nda ise romatizma tedavisinde yararl? olmaktad?r. Lityum, do?ada, silikat kompleksleri biçiminde baz? kaya ve killerde bulunur. En önemli minerali, spodumen'dir (L120.Al203.4Si0,). 

Bu kayalar?n asit ya da alkallilerle y?kanmas?yla, çözünebilir lityum bile?ikleri elde edilir. Daha sonra bu yakama sular?ndan, az çözünür karbonatlar çöktürülür ve öteki tuzlan olu?turacak biçimde uygun asitlerde çözülür. Metal lityum, eritilmi? lityum klorür tuzunun (Liel) elektroliziyle elde edilir. Erime noktas?n? dü?ürmek için ayrica potasyum klorür kat?l?r. Erimi? lityum yüzeyde olu?ur ve hava ile ili?kisini kesmek için özel bir kap (çan biçiminde') alt?nda toplan?r. Ansiklopedide Sodyum (Na ), kendi ad?n? ta??yan bir maddede incelendi?inden, burada anlat?lmamaktad?r. Potasyum (K), genellikle sodyuma benzer, ama daha etkindir. T?pk? sodyum gibi, su ile çok ?iddetli bir tepkime verir. Olu?an hidrojen, tepkimenin ?iddetinden tutu?ur. Birçok potasyum tuzu, sodyum tuzlar?na göre suda daha az çözünür. Potasyum sülfat (K2SO4)gübre olarak, P, karbonat (K2CO3) cam yap?m?nda, potasyun'i hidroksit ya da potas kostik (KOH) yumu?ak sabun (arap sabunu) yap?m?nda> kuilaml?r. Kara barut, potasyum nitrat (KNO,), kömür tozu ve kükürt kar???m?d?r. Potasyum bromür (KBr) ve potasyum iyodür (KI) foto?rafç?l?k ve t?pta kullan?l?r. Potasyum tuzlan bitki ve hayvan hücreleri için çok gereklidir. Bitkiler bunlar? topraktan al?rlar. 

Potasyum karbonat ilk olarak odun küllerinin su ile y?kanmas? ve bu sular?n bir potada buharla?t?nlmas? ile elde edildi. Bu nedenle «potas» ad?yla bilinir.• Potasyum birçok kaya ve mineralde, özellikle silikat kompleksi biçiminde, kilde bulunur. Ama ekonomik olarak silvinit (KCi) ve karnalit (KC1. MgC12.61420) gibi çözünebilir minerallerden özütlenebilir. Potasyum klorürün sudaki çözeltisinin elektrolizi, potas kostik (KOH) verir: Bu da asitlerle nötralize edilerek çe?itli potasyum tuzlan olu?turulur. Metal potasyum, erimi? tuzlar?n?n elektrolizi ile elde edilir. Ancak, burada karbon elektrotlar kullan?ld??? için patlay?c? karbonil bile?iklerinin olu?mas? tehlike yaratabilir. Bu nedenle sodyum ile indirgeme yöntemi ye?lenir. KC1 4 Na ii, NaC1 + K potasyum + sodyum sodyum + potasyum klorür klorür Rubidyum ve Sezyum (Rb,Cs), lityumla ayn? mineral içinde bulunur ye lityum üretiminde yan ürün olarak, elde edilirler. A??r metaller olduklar? ve kolayl?kla buharla??p iyonla?t?klar? için ?YON TAHR?K? ve elektrik üretiminde MAGNETOH?DROD?NAM?K arac? olarak kullan?l?rlar. Fransiyum (Fr), çok radyoaktif tir. En kararl? ?ZOTOP'unun yar?lanma süresi yaln?zca 21 dakikadin. 
ALKAN, ALKEN VE ALK?N Bk. H?DROKARBON 

alkalimetallernedir, ALKAL? METALLER , ALKAL? NED?R

Etiket: alkalimetallernedir, ALKAL? METALLER , ALKAL? NED?R

Bu içerik sizi rahatsız ediyor ise ve kaldırılmasını istiyorsanız öneri şikayet bölümünden bize ulaşabilirisiniz. Tıkla bildir.


|| 23 02 2017 Şubat Perşembe